फन्ट डाउनलोड
सि.आर.आइको संक्षिप्त परिचयनेपाली सेवाको संक्षिप्त परिचयसम्पर्कका लागि
तातोपानी नाकाको महत्व
भूकम्पबाट बन्द रहेको तातोपानी नाका चार वर्षपछि खुलेको छ। केही मालबाहक सवारी साधन वारपार गर्न थालेपनि सर्वसाधारणका लागि तातोपानीमा गुल्जार आउन अझै केही समय लाग्नेछ।
नेपाल : भूराजनीतिको क्रिडास्थल
सन् २०१५ डिसेम्बर २५ तारिख बेइजिङमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा चीनका परराष्ट्रमन्त्री वाङ यीले भनेका थिए 'चीन नेपाललाई अन्तर्राष्ट्रिय बक्सिङ खेलको एरिना बनाउन चाहँदैन।'
चीनको अभियान
सांस्कृतिक क्रान्तिका नाममा सम्पदा तहसनहस बनाउने चीन यतिबेला सांस्कृतिक सम्पदालाई आफ्नो पहिचान बनाउन उद्यत छ। सन् १९६६ देखि १९७६ सम्म चीनमा सांस्कृतिक क्रान्ति चलेको थियो।
केरुङ–काठमाडौं रेलमार्ग 'गेमचेन्जर'
चार वर्षपहिले प्रधानमन्त्रीका रूपमा केपी शर्मा ओलीले पहिलोपटक चीन भ्रमण गर्दा चिनियाँ रेल नेपालसम्म लाने कुरा थालनी भएको हो। गत वर्ष प्रधानमन्त्री ओलीले दोस्रोपटक गरेको चीन भ्रमणका क्रममा हिमालयपार बहुआयामिक सम्पर्क सञ्जाल (ट्रान्स हिमालय मल्टी डाइमेन्सनल कनेक्टिभिटी नेटवर्क) का नाममा नेपाल र चीनबीच सहयोग र सहकार्य अझ घनीभूत बनाउने काम भयो।
चीन भ्रमणको सफलता
बैशाख ११ गते बुधबार सुरु भएको राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीको चीन भ्रमण बैशाख १८ गते बुधबार सम्पन्न भएको छ। नियमित कार्यतालिकामा बिहीबार मात्र नेपाल फर्कने कार्यक्रम रहे पनि स्वास्थ्यमा असहजता देखिएपछि राष्ट्रपति भण्डारीद्वारा चीन भ्रमण एक दिन छोट्याइएको हो।
के हो बीआरआई
यतिबेला चीनको राजधानी बेइजिङ दोस्रो बीआरआई अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग शिखर मंचले झकिझकाउ छ। सन् २०१९ को मार्चसम्ममा बीआरआईमा १२६ वटा मुलुक र २९ वटा अन्तर्राष्ट्रिय संगठनहरु सहभागी भइसकेका छन्।
भारतबेष्टितबाट मुक्त हुँदै नेपाल
सम्झौतामा हस्ताक्षर भएको तीन वर्ष भइसक्ता पनि प्रोटोकलमा हस्ताक्षर हुन नसक्नुको खास कारण नेपालको राजनीतिक अस्थिरता प्रमुख थियो। चीन भ्रमणबाट फर्किएपछि ओली प्रधानमन्त्रीबाट हटे। त्यसपछि पुष्पकमल दाहाल र शेरबहादुर देउवा नौनौ महिनाका लागि मात्र प्रधानमन्त्री बने। नेपालमा तीन तहको निर्वाचन भयो। नेपाल यस्तैउस्तै आन्तरिक मामिलामा अल्झियो। अर्को कारण चाहिँ नेपालको इच्छाशक्ति पनि प्रमुख थियो। ठेस लागेपछि मात्र बाबै सम्झने नेपाली उखानलाई नेपालको सत्ताले चरितार्थ गर्दै आएको छ। भारतले नाकाबन्दी लगाएको रनाहामा ओलीले चीनसँग यातायात तथा पारवहन सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेका थिए।
बीआरआईः ऋणको पासो
आगामी बैशाख १३ र १४ गते बेइजिङमा 'बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभ' बीआरआई दोस्रो शिखर मञ्च आयोजना हुँदैछ। दुई वर्षअगाडि आयोजित बीआरआई पहिलो शिखर मञ्चमा नेपालबाट तत्कालीन उपप्रधान तथा अर्थमन्त्री कृष्णबहादुर महराको नेतृत्वको प्रतिनिधिमण्डल सहभागी थियो।
गरिबी निवारणमा चिनियाँ चमत्कार
सन् १९७८ मा आधुनिक चीनका नेता तङ स्यावोफिङले सुधार र खुलापन नीति सुरु गर्दासम्म चीन अत्यन्त गरिब राष्ट्रमा गनिन्थ्यो। सन् १९८० देखि ९० को दसकसम्म चीन विश्वबाट धेरै अनुदान सहायता लिने राष्ट्रमा थियो।
तिब्बतमा छ दसकको प्रगति
नेपालको उत्तरी सीमा चीनको स्वायत्त प्रदेश तिब्बतसँग जोडिएको छ। पूर्वश्चिम एक हजार ४ सय किलोमिटरभन्दा बढी नेपालको भूमि चिनियाँ भूमिसँग जोडिएको छ। तसर्थ हरेक चिनियाँ नेताले भन्ने गर्दछन्'चीन र नेपाल नदीनाला, हिमाल, पहाडले जोडिएका घनिष्ट मुलुक हुन्।'
चीनले चिनेका नेपाली वैज्ञानिकहरु
नेपालबाट विदेशमा उच्च शिक्षा हासिल गरेर विशेषज्ञ बनेका व्यक्तिहरु प्राय त्यतै स्थापित हुने गर्छन्। पिएचडी सकेर वैज्ञानिक बनेका व्यक्तिहरु विदेशमै काम गर्नथालेपछि उनीहरुको ज्ञानबाट नेपाल लाभान्वित बन्न सकेको छैन। अमेरिका अथवा युरोपबाट पिएचडी गरेर नेपाल फर्कनु भनेको जग हँसाउनु हो भन्ठान्छन् नेपालीहरु।
कठिन घडीमा चीन
यतिबेला चीनमा १३ औँ जनकंग्रेसको दोस्रो अधिवेशन र चिनियाँ जनराजनीतिक परामर्शदात्री सम्मेलन १३ औँ राष्ट्रिय समितिको दोस्रो अधिवेशन चालु रहेका छन्। यी दुई अधिवेशनलाई चीनमा मात्र नभई विश्वमै महत्वका साथ हेरिन्छ।
तातोपानीको तात्पर्य
कार्यकाल सकेर चीन फर्कनु अगाडि गृहमन्त्री रामबहादुर थापासँगको बिदाइ भेटमा तत्कालीन चिनियाँ राजदूत यु होङले आगामी बैशाखदेखि चीन सरकारले तातोपानी नाका संचालनमा ल्याउने जानकारी दिएको समाचारसँगै चीनले सिन्धुपाल्चोकमा निर्माण गरिरहेको बन्दरगाह निर्माणको कामलार्इ अन्तिम चरणमा पुर्‍याएको समाचारले नेपालीलार्इ निकै खुशी बनायो।
दाइजोमा सम्पदा
चीनको राजधानी बेइजिङमा रहेको क्यापिटल म्युजियममा सन् २०१८ फेब्रुअरी २७ तारिखदेखि जुलाई २२ तारिखसम्म 'थिआनलु वनह्वा' शीर्षकमा एउटा प्रदर्शनी गरिएको थियो। थिआनलु वनह्वालाई नेपालीमा अनुवाद गर्दा सांस्कृतिक विशेषातायुक्त स्वर्गीय बाटो हुन्छ।
ताइवान बारे चिनियाँ तातो

राष्ट्राध्यक्ष सीले ताइवानलार्इ शान्तिपूर्णरुपमा एकीकरणमा आउन पठाइएको पत्रको ४० औँ स्मृति समारोहलार्इ सम्बोधन गर्दै उक्त भनाइ राखेका थिए। सन् १९७९ जनवरी २ तारिख चिनियाँ राष्ट्रिय जनकंग्रेसले ताइवानलार्इ मातृभूमिमा पुनर्एकीकरण गर्न पत्र पठाएको थियो। यो पत्र नै ताइवानलार्इ मातृभूमि चीनमा शान्तिपूर्णरुपमा पुनर्एकीकरण गर्ने चिनियाँ नीतिका रुपमा स्थापित छ। तसर्थ पत्र पठाएको मिति जनवरी २ तारिखलार्इ चीनले ताइवानलार्इ मातृभूमिमा पुनर्एकीकरण गर्ने बारेमा विशेष समारोहको आयोजना गर्दै आएको छ।

चीनलार्इ नचिन्दा
नेपाल दुर्इवटा ठूला अर्थतन्त्रको बीचमा छ। भौगोलिक रुपमा चीन र भारतजस्ता दुर्इवटा ठूला मुलुकको बीचमा रहेकाले नेपाल सानो देखिएता पनि नेपाल सानो मुलुक चाहिँ होइन। क्षेत्रफल र जनसंख्याको हिसाबले नेपाल विश्वमा मझौला आकारमा पर्छ। नेपालको जनसंख्या अष्ट्रेलियाकोभन्दा धेरै छ। यस हिसाबले चिनियाँ उत्पादनको बजारको संभावना अष्ट्रेलियाभन्दा नेपाल राम्रो छ। क्रयशक्ति अष्ट्रेलियाली नागरिकको बढी भए पनि चिनियाँ सामग्री नै उपभोग गर्नेको संख्या र सहज रुपमा चिनियाँ सामग्री आपूर्तिका दृष्टिबाट नेपाली बजारले चीनका लागि बढी महत्व राख्छ।
कम्युनिष्ट मक्कामदिना
आगामी बुधबार माओ चतुङको १२५ औँ जन्म जयन्ती हो। आधुनिक चीनका संस्थापक नेता माओलार्इ चीनमा मात्र होइन संसारभरका कम्युनिष्टले श्रद्धा र आस्थाले सम्मान गर्दछन्। सन् १८९३ डिसेम्बर २६ मा जन्मिएका माओको मृत्यु सन् १९७६ सेप्टेम्बर ९ मा भएको हो। माओको मृत्यु भएको ४२ वर्ष भइसकेपनि उनको शवलार्इ बेइजिङको केन्द्रभाग थियानआनमन क्षेत्रको दक्षिणपटि्ट रहेको माओ स्मारक भवनमा अहिलेसम्म संरक्षण गरेर राखिएको छ। माओ स्मारक भवन सोमबार बाहेक हरेक दिन बिहान ८ देखि १२ बजेसम्म खुल्छ।
४० वर्षमा चीनको फड्को
प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले दोस्रो पटक पदासिन भएपछि 'समृद्ध नेपाल सुखी नेपाली' नारा अगाडि सारे। प्रधानमन्त्री ओलीको यो नारा नेपालका दुर्इ छिमेकी मुलुकका राष्ट्रनायकका नाराको नक्कल गरिएको सजिलै अन्दाज गर्न सकिन्छ।
भारतीय बुलिङ
चीनले अगाडि सारेको बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभ 'बीआरआर्इ' मा नेपाल सहभागी भइसकेको छ। नेपाल मात्र होइन दक्षिण एसियामा भारत बाहेक सबै राष्ट्र बीआरआर्इमा सहभागी भइसकेका छन्। बीआरआर्इ मार्फत नै चीनले पाकिस्तान, बंगलादेश, श्रीलंका, माल्दिभ्स लगायतका दक्षिण एसियाली राष्ट्रमा विशाल लगानी गरेर ठूला परियोजना संचालन गर्दै आएको छ।
पत्नी पाउने भाग्यमानी
ग्लुमी सण्डे गीतलार्इ आत्महत्याको गीत भनिन्छ। पारिजातको सिरिसको फूल उपन्यासलार्इ सून्यवादी र निराशावादी साहित्यिक सिर्जना मानिन्छ। तर चीनका केही युवाहरुको निरास र कुण्ठाबाट सुरु गरेको प्रचलन भने आज संसारमै सबैभन्दा ठूलो उत्साहको दिनमा परिणत भएको छ।
गतिलो अवसर फितलो तयारी
आफ्ना उत्पादन निर्यात गरेर विश्व बजारलार्इ कब्जामा लिँदै गरेको चीनले पहिलोपटक आयात व्यापार मेला अर्थात् 'इम्पोर्ट एक्स्पो' आयोजना गर्दैछ। यही कात्तकि १९ देखि २४ गतेसम्म शाङ्हार्इमा चीनले विशाल आयात व्यापार मेलाको आयोजना गर्न लागेको हो।
क्रिशमसमा सिँगारिएको बेइजिङ
हरेक वर्ष डिसेम्बर २५ तारिखका दिन विश्वभरि क्रिशमस मनाइन्छ। क्रिशमस नजिकिँदै जाँदा बेइजिङका विभिन्न बजार आकर्षक रुपमा सजिएका छन्।
सीसीटीभीमा नेपाली सन्देश
चिनियाँ केन्द्रीय टेलिभिजन सीसीटीभीको सजिसजाउ स्टुडियो। एकैचोटि करोडौँ दर्शकले हेर्ने प्रतियोगितात्मक सांगीतिक कार्यक्रम। एकजना युवा हातमा माइक बोकेर चिनियाँ गीत गाउँदै स्टुडियोमा प्रवेश गर्छन्।
चीनमा सफलताको शिखर चुम्ने नेपालीहरु
यतिबेला चीन विश्वको दोस्रो आर्थिक शक्ति बनेको छ। विज्ञान र प्रविधि लगायत विभिन्न पूर्वाधारका क्षेत्रमा चीनले विशाल फड्को मारिसकेको छ। एक अर्ब ४० करोड जनसंख्या भएको चीनमा केही विदेशी उच्च तहका व्यक्तिहरु पनि कार्यरत छन्।
रेलमार्गः नयाँ चिनियाँ रेशममार्ग
प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीको चीन भ्रमणमा ट्रान्स हिमालय मल्टी डाइमेन्सनल कनेक्टिभिटी नेटवर्क स्थापना गरी नेपालको पूर्वाधार विकासमा साझेदारी गर्ने कुरामा चीन र नेपालले सहमति जनाएका छन्।
सीपीसी हेडक्वाटरमा ओली
चीन भ्रमणका क्रममा प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली असार ६ गते बुधबार चिनियाँ कम्युनिष्ट पार्टी सीपीसी केन्द्रीय समितिको पार्टी स्कुल विभागले आयोजना गरेको कार्यक्रममा सहभागी भएर 'समृद्धिमा राजनीतिक दलको भूमिका' शीर्षकमा मुख्य सम्बोधन गरे।
प्रेसिडेन्ट सपना
अफिसले तालिमका लागि चीन पठाउने बताएपछि चीन जानुभन्दा त जागिर नै खान्न भन्दै राजीनामा दिएका बीरगंजका दिनेश कण्ठले अन्तत: चीनलार्इ नै आफ्नो कार्यथलो बनाएका छन्।
चिनियाँ रेल पक्का

भेटवार्तापछि आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा चिनियाँ परराष्ट्रमन्त्रालयका प्रवक्ता कङ श्वाङले चिनियाँ रेललार्इ पहिलो चरणमा केरुङबाट नेपालको सीमावर्ती रसुवागढीसम्म पुर्‍याइने र दोस्रो चरणमा काठमाडौँसम्म विस्तार गरिने बताए। विशाल हिमाल पार गरेर दुर्इ देशलार्इ जोड्ने रेलवे सेवा अत्याधुनिक विद्युतीय रेलमार्गको हुने पनि उनले स्पष्ट पारे।

चिनियाँ रेल ओलीको चुनौति
पहिलोपटक प्रधानमन्त्रीको रुपमा २७ महिना अगाडि गरेको चीन भ्रमण नै प्रधानमन्त्री ओलीको आसन्न चीन भ्रमणको सबैभन्दा ठूलो चुनौति हुनेछ। त्यतिबेला ओलीले प्राप्त गरेको उपलब्धि नेपाल र चीनबीच ऐतिहासिक कोशेढुङ्गाको रुपमा चित्रित छ।
पार्टी एकीकरणलार्इ चिनियाँ ताली
चीनले नेपालको आन्तरिक मामिलामा कहिल्यै पनि हस्तक्षेप गरेन। नेपाली जनताले जेजस्तो राजनीतिक परिपार्टी चाहन्छन् त्यसलार्इ चीनले स्वीकार गर्दै आयो। पंचायती व्यवस्थाभरि पंचायतलार्इ समर्थन गर्दै आएको चीनले २०४७ सालपछिको बहुदलीय व्यवस्थालार्इ पनि हार्दिकतापूर्वक स्वागत गर्‍यो।
1  2  3  4  5  6